Quiz: Wat weet u van vasculitis?
Hieronder staan de juiste antwoorden van de Quiz die op de Landelijke Dag 2026 is uitgedeeld.
Het antwoord is dikgedrukt en onderstreept. Onder elke vraag staat ook de toelichting van het juiste antwoord.
Vraag 1: Wat betekent het woord ‘vasculitis’ letterlijk?
□ A Ontsteking van de gewrichten
□ B Ontsteking van de bloedvaten (Juist)
□ C Ontsteking van het bloed
Toelichting: ‘Vas’ komt van het Latijnse vasculum (bloedvat) en ‘-itis’ betekent ontsteking.
Vraag 2: Wat betekent het woord ‘arteriitis’ in arteriitis temporalis?
□ A Ontsteking van de gewrichten
□ B Ontsteking van de arterie (Juist)
Toelichting: ‘itis’ komt van het Latijnse ontsteking en arterie is een slagader; oftewel ontsteking van een slagader.
Vraag 3: Stelling: Bij vasculitis zijn altijd slagaders betrokken?
□ A Waar
□ B Niet waar (Juist)
Toelichting: bij vasculitis zijn inderdaad meestal slagaders/arteriën betrokken, maar niet altijd. Zo kunnen bij bepaalde aandoeningen (bv de ziekte van Behcet) ook de aders ontstoken raken (zoals de vena cava/ grote lichaamsader).
Vraag 4: Bloedvaten zitten overal in ons lichaam. Hoe lang zouden alle bloedvaten van één volwassene ongeveer zijn als je ze achter elkaar legt?
□ A Ongeveer 100 kilometer
□ B Ongeveer 1.000 kilometer
□ C Ongeveer 100.000 kilometer (Juist)
□ D Ongeveer 1.000.000 kilometer
Toelichting: Dat is meer dan twee keer de aarde rond! Het verklaart ook waarom vasculitis op zoveel verschillende plekken in het lichaam klachten kan geven.
Vraag 5: Wat voor type aandoening is vasculitis meestal?
□ A Een infectie
□ B Een auto-immuunziekte (Juist)
□ C Een genetische ziekte
Toelichting: Vasculitis is een auto-immuunziekte waarbij B- en T-cellen (het adaptieve immuunsysteem) de bloedvaten aanvallen.
Vraag 6: Welke van de volgende symptomen is een veelvoorkomende klacht bij vasculitis?
□ A Ernstige vermoeidheid (Juist)
□ B Hoge ontstekingscellen (leukocyten) in het bloed
□ C Lage ontstekingscellen (leukocyten) in het bloed
Toelichting: Vermoeidheid is voor veel patiënten een van de lastigste ‘onzichtbare’ symptomen in het dagelijks leven en voor de omgeving. Een verhoging of verlaging van de ontstekingscellen (leukocyten) is geen typische uiting van vasculitis.
Vraag 7: Waarom wordt patiënten met vasculitis vaak geadviseerd om goed op zonbescherming (zoals zonnebrandcrème) te letten?
□ A Zonnebrandcrème helpt tegen gewrichtspijn
□ B Bepaalde medicijnen (zoals afweeronderdrukkers) maken de huid gevoeliger voor zonlicht (Juist)
□ C Uv-straling breekt prednison af in het bloed
□ D Dat hoeft niet, de zon heeft geen invloed
Toelichting: Veel medicatie zorgt voor een verhoogde gevoeligheid voor zonverbranding of huidproblemen.
Vraag 8: Prednison/glucocorticoïden worden vaak gebruikt bij vasculitis. Welke bekende bijwerking staat informeel bekend als het ‘pollenkopje’ of ‘maan-gezicht’?
□ A Het vasthouden van vocht en vet in het gezicht (Juist)
□ B Het krijgen van sproeten
□ C Een sneller groeiende baard
□ D Een extreem droge huid
Toelichting: Vasculitis is een auto-immuunziekte waarbij B- en T-cellen (het adaptieve immuunsysteem) de bloedvaten aanvallen.
Vraag 9: Wat is de medische term voor een periode waarin de vasculitis ‘rustig’ is en er weinig tot geen ontsteking actief is?
□ A Recidief
□ B Remissie (Juist)
□ C Relapse
□ D Reactie
Toelichting: Remissie is het doel van de behandeling: het tot rust brengen en houden van de ziekte.
Vraag 10: Stelling: Vasculitis is één specifieke ziekte.
□ A Waar
□ B Niet waar, het is een parapluterm voor meer dan 20 verschillende zeldzame typen (Juist)
Toelichting: Denken aan GPA, EGPA, MPA, Reuzencelarteriitis, Henoch-Schönlein (IgA), etc.
Vraag 11: Welke bloedcellen spelen de hoofdrol in ons afweersysteem dat bij vasculitis te hard werkt?
□ A Rode bloedcellen
□ B Witte bloedcellen (Juist)
□ C Bloedplaatjes
□ D Plasma
Toelichting: Witte bloedcellen beschermen ons normaal tegen ziektemakers, maar vallen bij vasculitis per ongeluk de vaatwand aan.
Vraag 12: Hoeveel vormen van vasculitis zijn er?
□ A 5
□ B 10
□ C meer dan 20 (Juist)
Toelichting: Er zijn vele vormen van vasculitis maar een aantal komt relatief wat vaker voor dan anderen.
Vraag 13: Wat is de meest voorkomende vorm van vasculitis?
□ A ANCA-vasculitis
□ B Grote vaten vasculitis (juist)
□ C IgA vasculitis
Toelichting: Grote vaten vasculitis is wereldwijd de meest voorkomende vorm van vasculitis, met name onder ouderen (boven de 50 jaar). Bij kinderen komt IgA vasculitis relatief weer wat vaker voor.
Vraag 14: Bij welke vorm van vasculitis zijn zenuwen NOOIT betrokken?
□ A ANCA-vasculitis
□ B Grote vaten vasculitis (juist)
Toelichting: B is juist.